Ποιος είναι ο “θρήσκος” του εδαφίου Ιακώβου 1:26;

Εἴ τις δοκεῖ θρησκὸς εἶναι μὴ χαλιναγωγῶν γλῶσσαν αὐτοῦ ἀλλὰ ἀπατῶν καρδίαν αὐτοῦ, τούτου μάταιος ἡ θρησκεία.

Σε αυτό το χωρίο δεσπόζουν οι λέξεις “θρήσκος» και “θρησκεία”, οι οποίες είναι σπάνιες στην Κ. Δ. Η ακριβής σημασία των λέξεων θρησκεία – θρησκεύει – θρήσκος είναι ζωτικής σημασίας για την ερμηνεία του χωρίου, διότι αυτές είναι από εκείνες που διωλίσθησαν ανεπαίσθητα σε διαφορετική σημασία και σήμερα γενικώς παρανοούνται. Σήμερα, όταν λέμε θρησκεία εννοούμε όλο τον Χριστιανισμό ή εν εκ των άλλων λεγόμενων θρησκευμάτων. Κατά την αρχαιότητα «θρησκεία» σήμαινε άλλο πράγμα, ο δε Χριστιανισμός ουδέποτε στην Κ. Δ. καλείται θρησκεία. Καλείται πίστις, βασιλεία, εκκλησία, οδός, χάρις, πολίτευμα· κυρίως δε δια των τριών πρώτων και μάλιστα του πρώτου. «Θρησκεία» λεγόταν τότε η λατρεία, το λατρευτικό ή θρησκευτικό έθιμο, μία τήρησης όπως η νηστεία, η λούσις, το ξύρισμα, το φορείν παπύρινα υποδήματα ή λινή στολή, μια ιεροπραξία, μια ακολουθία. Για αυτό χρησημοποιείτε πολλές φορές στον πλυθηντικό. Ο Ηρόδοτος χρησιμοποιεί τη λέξη υπό την έννοια του θρησκευτικού εθίμου. Λέγει π.χ. περί των Αιγυπτίων ιερέων: «Οι δε ιρέες ξύρωνται παν το σώμα δια τρίτης ημέρης…εσθητα τε φορέουσι οι ιρέες λινέην μούνην και υποδήματα βύβλινα… λούνται δε δις τε της ημέρης έκαστης ψυχρώ και δις εκάστης νυκτός, άλλας τε θρησκείας επιτελέουσι μυρίας ως ειπείν λόγω». Είναι φανερό ότι θρησκείες λέγει τα διάφορα τυπικά έθιμα, τα οποία συγκροτούν το όλο σύστημα της λατρείας. Αυτή τη σημασία έχει η λέξη και εις την περί την ιερή Βίβλο αρχαία γραμματεία και κατά τους χρόνους του Χριστού και πολύ μετέπειτα. Για αυτό, το ρήμα «θρησκεύω» δεν ελέγετο οπως σήμερα ως αμετάβατο με την έννοια που έχει, αλλά ως μεταβατικό με τη σημασία σαφώς του «λατρεύω» ή «προσεύχομαι». Ούτως στη Σοφία Σολομόντος λέγονται οι εκφράσεις «εθρήσκευον αλόγα ερπετά και κνώδαλα ευτελή» ή «εθρησκεύοντο τα γλυπτά· οι δε εκφράσεις «εις επίτασιν θρησκείας… ή του τεχνίτου προετρέψατο φιλοτιμία» και «ή των … ειδώλων θρησκεία παντός αρχή κακού» (Σοφία Σολομώντος 11:15· 14:16, 18, 27).

Εκκρεμεί η πηγή.

Advertisements

Σχολιάστε

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s